ES Modules․ import և export modern JavaScript-ում

ES Modules կամ ESM (ECMAScript Modules) հանդիսանում է JavaScript-ի ստանդարտ մոդուլային համակարգը, որը պաշտոնապես ներկայացվեց ECMAScript 2015 (ES6) տարբերակում։ Այն թույլ է տալիս կազմակերպել կոդը ավելի մաքուր և արդյունավետ ձևով, թե՛ բրաուզերում, թե՛ սերվերային միջավայրերում (օրինակ՝ Node.js-ում):

ES Modules-ը աշխատում է ասինխրոն կերպով և օգտագործում է import և export հիմնաբառերը մոդուլների ներմուծման և արտահանումի համար։

---

Ինչպես արտահանել (export) ES Modules-ում

Կան երկու հիմնական եղանակ՝ արտահանել արժեքներ ES Modules-ում՝ named export և default export։

Named Export

  
// greet.js ֆայլ
export function greet(name) {
  return `Բարև, ${name}!`;
}

export const message = 'Բարի գալուստ մեր կայք։';
  

Default Export

  
// greet.js ֆայլ
export default function greet(name) {
  return `Բարև, ${name}!`;
}
  

Default export-ով կարելի է արտահանել մեկ հիմնական արժեք ֆայլից։

---

Ինչպես ներմուծել (import) ES Modules-ում

Ներմուծումը նույնպես կատարվում է ըստ արտահանման ձևի՝

Named Imports

  
// main.js ֆայլ
import { greet, message } from './greet.js';

console.log(greet('Անի')); // Բարև, Անի!
console.log(message);      // Բարի գալուստ մեր կայք։
  

Default Import

  
// main.js ֆայլ
import greet from './greet.js';

console.log(greet('Անի')); // Բարև, Անի!
  

Named և Default Import միասին

  
// greet.js ֆայլում
export default function greet(name) {
  return `Բարև, ${name}!`;
}

export const message = 'Բարի գալուստ մեր կայք։';
  

  
// main.js ֆայլում
import greet, { message } from './greet.js';

console.log(greet('Անի')); // Բարև, Անի!
console.log(message);      // Բարի գալուստ մեր կայք։
  

---

ES Modules-ի հատկությունները

• Ասինխրոն ներմուծում — բրաուզերը կարող է բեռնել մոդուլները ասինխրոն կերպով, ինչը թույլ է տալիս ավելի արագ բեռնում։
• Կոշտ սինտաքսիս — մոդուլները միշտ աշխատում են strict mode-ում (խիստ ռեժիմ)։
• Բրաուզերային աջակցություն — modern բրաուզերները (Chrome, Firefox, Safari և այլն) ուղղակիորեն աջակցում են ES Modules-ին՝ առանց հատուկ Bundler-ների։
• Static analysis — import/export հայտարարությունները կարող են վերլուծվել compile ժամանակ, ինչը հնարավորություն է տալիս օպտիմիզացիայի մեթոդներ, օրինակ՝ tree-shaking։

---

Ինչպես օգտագործել բրաուզերում

Եթե ուզում ես ES Modules օգտագործել ուղղակիորեն բրաուզերում, պետք է նշես type="module" <script> թեգի մեջ․

  
<script type="module" src="main.js"></script>
  

Բրաուզերն իմանում է, որ սա մոդուլային ֆայլ է և համապատասխան կերպով բեռնում է այն։

---

CommonJS vs ES Modules համեմատություն

• CommonJS — սինխրոն է և նախատեսված է server-side միջավայրերի համար։
• ES Modules — ասինխրոն է և նախատեսված է թե՛ բրաուզերի, թե՛ սերվերի համար։
• CommonJS-ում օգտագործվում է require() և module.exports։
• ES Modules-ում օգտագործվում է import և export։

---

Եզրակացություն

ES Modules-ը դարձել է JavaScript-ի ստանդարտ տարբերակն այսօր՝ հնարավորություն տալով գրել մաքուր, արագ և արդյունավետ կոդ։ Հաջորդ հոդվածում կխոսենք, թե ինչպես են CommonJS-ը և ES Modules-ը համատեղվում Node.js-ում և ինչ խնդիրների կարող ես հանդիպել դրանք օգտագործելիս։